

specials:
©2010 Guus
Pauwels
Disclaimer
bezoeker
Laatste update
21 maart 2012




Kasteelruïne Schaesberg
Kasteelweg 3
6415 PV Schaesberg
Provincie Limburg

|
Noorderbreedte Oosterlengte |
50° 53' 54.16" N 5° 59' 50.25" E |

Van het voormalige kasteel Schaesberg resten nu nog alleen de ruïnes en is gesitueerd
tussen de kern Schaesberg van de gemeente Landgraaf en Heerlen in Nederlands Limburg.
De waterburcht werd in de 16e en 17e eeuw gebouwd in de Maaslandse renaissancestijl
door de heren en later rijksgraven van Schaesberg die het tot in de 18e eeuw bewoonden.
De grondlegger was Johan van Schaesberg die in 1570 het kasteel vermoedelijk op de
resten van een nog ouder kasteel of versterkte boerenhoeve liet bouwen. Zijn zoon
Frederik volgde hem in 1591 op. Hij huwde in 1592 Maria van Binsfeld, die veel rijkdom
en invloed in het huwelijk inbracht. Al in 1598 had Frederik van zijn leenheer Fhilips
II een koninklijk patent gekregen, waardoor hij het recht had om vrij te beschikken
over zijn leen-
Voor het zover was stierf hij in 1619. Zijn zoon Johan Frederik, volgde hem op en werd in 1619 beleend met de heerlijkheid Schaesberg, waarvan hij de eerst gebiedende heer werd. Hij trouwde met Fernanda van Wachtendonck wiens aantrekkelijke bruidschat o.a. het adellijke huis Krickenbeck bij Venlo omvatte. Door huwelijken, hij trouwde drie keer, werden zijn bezittingen aanzienlijk uitgebreid zodat hij in staat was het kasteel van zijn grootvader grondig te verbouwen. Hij bouwde aan het oude kasteel een nieuwe vleugel, een hoektoren en een grote hoeve. Na zijn dood in 1671 erfde de 7 jarige Sigismund Theodoor het goed. Later besloot hij een kerkelijk carrière op te bouwen en werd kanunnik van het kathedrale kapittel van St. Lambert te Luik. Hij werd geen priester, genoot wat lagere wijdingen en kreeg toestemming in kasteel Schaesberg te blijven wonen. Na 1710 vertoonde hij steeds meer tekenen van krankzinnigheid . Hij overleed in 1733. Hij was de laatste heer die kasteel Schaesberg bewoonde.
Na de Franse tijd raakte het meer en meer in verval. De rijksgraven Van Schaesberg zagen hun voorrechten en heerlijkheidsrechten verloren gaan. Na de Franse tijd vestigde de adellijke familie zich nooit meer in hun stamkasteel. Krickenbeck bij Venlo werd het bevoorrechte familieslot van de Van Schaesbergs. De heerlijkheid Schaesberg waarover zij gedurende een lange periode de scepter hadden gezwaaid, werd een gewone gemeente. Na de verdrijving van de Fransen kreeg de adellijke familie wel hun bezittingen in Schaesberg terug. Financiële zorgen, dwongen hen tot zowel verkoop van de Kakert en Leenhof. Het kasteel, de kasteelboerderij met omliggende gronden bleven nog wel eigendom van de adellijke familie, maar bleven vrijwel onbeheerd achter en indirect zou dit ook het einde voor de eens prachtige bouwwerken betekenen.
In 1945 werden de restanten door de Nederlandse staat geconfisqueerd als vijandelijk bezit, daar de toenmalige familie Schaesberg in Duitsland woonde. In 1949 kocht de gemeente Schaesberg het ruïnecomplex voor een bedrag van f 97,50 aan van het Nederlands Beheers Instituut. In 1965 brandde de voorburcht met zijn hoektorens en poortgebouw volledig af Vanaf 1975 werden de overgebleven ruïnes van het kasteel geconsolideerd.
Tegenwoordig bevinden zich op twee eilanden in de gracht nog de restanten van het herenhuis en de voorburcht. De enigszins opgemetselde fundamenten van de voorburcht en twee nog overeind staande hoeken van de 17e eeuwse hoektoren en enkele muren van de vleugels, geven een idee van de omvang van het kasteel. Duidelijk waarneembaar zijn nog de natuurstenen vensteromlijstingen, dakranden en hoekblokken die de typische speklagen afgewisseld met baksteen vormen van de Maaslandse renaissancestijl.

