

specials:
©2010 Guus
Pauwels
Disclaimer
bezoeker
Laatste update
21 maart 2012




Kasteel Helmond
Kasteelplein 1
5701 PP Helmond
Provincie Brabant

|
Noorderbreedte Oosterlengte |
51° 28' 38.48" N 5° 39' 11.06" E |

De huidige burcht van Helmond werd omstreeks 1325 gebouwd, niet ver van de plaats van een oudere versie dat niet meer omvatte dan een houten huis met woontoren. Dat deze voorganger, nog lang “het oude huys” genoemd er in 1235 al stond blijkt uit akten van die tijd waarin gesproken wordt over het regelmatig verblijf van de dochter van hertog Hendrik I van Brabant op het hof van Helmond. Tot 1314 bleef het eerste kasteel in handen van de hertogen van Brabant die het toen in leen gaven aan Jan I van Berlaer. Deze begon met de bouw van het nieuwe kasteel. Door gewijzigde strategische inzichten bouwde hij een vierkante waterburcht. Deze was beter verdedigbaar dan zijn ronde voorganger. Het kasteel kreeg meteen zijn huidig grondplan van ongeveer 35 bij 35 meter met op iedere hoek een ronde toren met een diameter van ca. 8 meter. Tegen de zuidelijke muur kwam één woonvleugel. Het poortgebouw bevond zich aan de noordzijde. In 1361 werden door de nieuwe heer van Helmond, Jan III van Berlaer de noordelijke torens verhoogd en nieuwe woonvleugels aan zowel oostelijke als westelijk muur toegevoegd
In 1425 overleed Jan III van Berlaer zonder mannelijk erfgenamen en kwam het na het overlijden van zijn dochter Catharina in 1433 in handen van de familie van haar echtgenoot Jan van Cortenbach. Deze familie was in de 16e eeuw ook verantwoordelijk voor de bouw van de woonvleugel tegen de noordelijke muur. In 1549 woedde er een brand waarbij vooral de westvleugel en de daken schade opliepen.
Tijdens de Tachtig jarige oorlog kozen de Cortenbachs de kant van de Spanjaarden, met als gevolg dat Staatse troepen kasteel Helmond enige malen belegerden tot prins Maurits uiteindelijk in 1602 succes had en het kasteel zich moest overgeven. In 1683 kwam het kasteel door huwelijk in handen van graaf Antoine Udalrique van Arberg. Hij liet de schade aan het kasteel, opgelopen tijdens de Tachtig jarige oorlog, meteen repareren. Het kastel raakte vanaf de 18e eeuw meer en meer in verval doordat de Arbergs er niet meer woonden. Een nieuwe restauratie werd uitgevoerd in opdracht van de nieuwe eigenaar Carel Frederik Wesselman, muntmeester van Utrecht, die het kasteel in 1781 had aangekocht. Na het overlijden van de laatste mannelijk erfgenaam van het geslacht Wesselman, verkocht zijn weduwe in 1918 het landgoed aan de gemeente Helmond onder voorwaarde dat het kasteel voor gemeentelijke doeleinden gebruikt zou worden. In 1923, na een verbouwing in 1922, werd het daadwerkelijk als raadhuis in dienst genomen.
Om de kamers van het kasteel die oorspronkelijk allen in elkaar overliepen individueel toegankelijk te maken bouwde men onder leiding van architect Hanrath in de jaren twintig van de vorige eeuw galerijen voor de gevels, met als gevolg een halvering van de binnenplaats.
Sinds 1980 heeft kasteel Helmond een museale functie en bleven alleen de trouwzaal en het archief als gemeentefunctie in het kasteel gehandhaafd.

Plattegrond kasteell Helmond

