

specials:
©2010 Guus
Pauwels
Disclaimer
bezoeker
Laatste update
21 maart 2012




Kasteel Heeze
Kapelstraat 25
5590 AA Heeze
Provincie Brabant

|
Noorderbreedte Oosterlengte |
51° 22' 52.68" N 5° 35' 13.71" E |

Al in 1172 wordt melding gemaakt van de heerlijkheid Heeze, die toen in bezit was van de edelman Herbertus van Heeze, in dienst van hertog Godfried III van Brabant. Pas in 1203 is er sprake van een burcht in deze heerlijkheid waarop zowel de hertog van Brabant als graaf Otto I van Gelre aanspraken menen te kunnen maken. Na een veldslag zag de graaf af van zijn vemeende rechten op het gebied. In 1285 kwam ridder Willem, heer van Horn en Althena een belangrijke edelman aan het hof van hertog Jan I van Brabant in het bezit van landgoed. Onder de van Hornes, die er tot 1615 de scepter zwaaiden werd het kasteel met zijn 1,4 meter dikke muren, flink uitgebreid. Nadat de Eymerick, zoals het kasteel toen nog heette, korte tijd in handen was van de familie Renesse, werd het in 1659 voor 201.000 gulden aangekocht door Albert Snoeckaert van Schauburg.
Het oude kasteel Eymerick was al in verval geraakt doordat de voorgaande heren al tijden niet meer in Heeze woonden en de nieuwe eigenaar Snoeckhaert nam het besluit een totaal nieuw kasteel met voorburcht te laten verrijzen. Daartoe gaf hij opdracht aan de bekende architect Pieter Post, bouwmeester van stadhouder Frederik Hendrik en het ontwerp van huis Ten Bosch en het stadhuis van Maastricht op zijn naam had staan. Door roerige tijden en geldgebrek werd alleen de voorburcht afgebouwd en later voorzien van een extra verdieping en geldt sindsdien als het hoofdgebouw van het huidige kasteel Heeze. Dit oorspronkelijk als bijgebouw bedoelde deel telt 30 kamers en heeft flinke hoektorens. De toegangspoort heeft ook een torenachtig uiterlijk. De rest van de plannen voor het eigenlijke kasteel zijn nooit gerealiseerd.
Het geslacht Snoeckaert bleef het kasteel tot 1733 behouden in welk jaar het verkocht werd aan Francois Adam baron de Holbach, die er grote stallingen liet aanbouwen zodat er een binnenplein ontstond. In 1760 deed Paul Thierry de Holbach het kasteel van de hand aan Jan Maximiliaan van Tuyll van Serooskerken, die in 1710 op slot Zuylen aan de Vecht geboren was en wiens nicht de bekende schrijfster Belle van Zuylen was. Dit geslacht van Tuyll van Serooskerken bewoont het kasteel nog tot op heden en is verwantwoordelijk voor latere aanpassingen. Zo wijzigde de ingangspoort door de creatie van een ovale muziekkamer boven de poort, naar ontwerp van de Luikse architect Nicolas Renier. Aan de buitenzijde werden de wapens van Jan Diederick en zijn vrouw Johanna van Westreenen aangebracht, de toegangspoort kreeg een omlijsting van toscaanse zuiltjes bekroond met een fronton. Ook werd een bijzondere badkamer gebouwd met een verzonken badkuip in de vorm van een sleutelgat. De houten toegangsbrug werd rond 1800 door een brug van steen vervangen.
De poort van Kasteel Heeze wordt afgesloten met dubbele houten deuren, die zandlopervormig
beschilderd zijn in rood en wit. Het zijn de heraldische kleuren van het adellijk
geslacht Van Tuyll van Serooskerken. We vinden ze terug in het familiewapen dat in
een gebeeldhouwde cartouche boven de poort is aangebracht: drie rode hondenkoppen
op een wit veld. Deze honden, in de heraldiek brakken geheten, zijn herkenbaar als
symbolen van waakzaamheid, trouw en aanhankelijkheid. Sinds 1760 toen Jan Maximiliaan
van Tuyll van Serooskerken kasteel en heerlijkheid Heeze-
Elk huis en kasteel heeft zijn uiterlijk en sfeer te danken aan zijn bewoners. Zij bepalen de verbouwingen, de indeling van de meubelen en schilderijen, de kleuren van het interieur. Niet meer bewoonde kastelen die in de loop der eeuwen te vaak van eigenaar wisselden, maken soms een karakterloze en rommelige indruk. Kasteel Heeze vormt een glanzend voorbeeld van het tegenovergestelde: de Van Tuylls zijn een der weinigen die hun familiegoed trouw bleven. Ze hebben het huis van generatie op generatie overgedragen aan telgen, die er de meeste liefde en respect voor toonden. Dat de keuze van de juiste erfgenaam soms tot hevige conflicten leidde, kan aan de hand van de op het kasteel aanwezige familieportretten worden naverteld.


Ontwerp Pieter Post uit 1693


