

specials:
©2010 Guus
Pauwels
Disclaimer
bezoeker
Laatste update
21 maart 2012




Kasteelruïne Batenburg
Molendijk
6634 KE Batenburg
Provincie Gelderland

|
Noorderbreedte Oosterlengte |
51° 49' 25.79" N 5° 37' 52.66" E |

In de loop der tijd zijn veel kastelen verdwenen. Oorlog, brand, leegstand en verwaarlozing waren vaak de oorzaak. Bovendien fungeerde zo’n bouwvallig kasteel soms als steengroeve voor de omwonenden. Plundering van bouwmateriaal voor de omliggende woningen zorgde voor verder verval. Tenslotte nam de natuur deze taak over. Zo ook is het kasteel Batenburg vergaan.
Van de door een slotgracht omringde ronde Batenburg, opgetrokken met rode baksteen afgewisseld met gele mergelsteen, zijn nu alleen resten van het poortgebouw met schietgaten, twee torens, de ringmuur en een kelder bewaard gebleven. Vooral de westelijke toren, de “bronkhorster toren”, waarvan nog een flink stuk overeind staat, toont aan dat Batenburg vroeger over zware torens beschikte.Kasteel Batenburg was een van de belangrijkste kastelen van Gelderland. De cirkelvormige plattegrond duidt op een vroege ontstaansgeschiedenis. Het slot Teylingen bij Voorhout en de burcht van Horn zijn andere voorbeelden van kastelen met een ronde vorm, die tot de oudste van Nederland worden gerekend. Want pas na de kruistochten ging men vierkante burchten bouwen die beter verdedigbaar waren.
De heren van Batenburg kwamen reeds voor in de 11e eeuw. De geschiedenis van het
kasteel gaat terug tot het midden van de 12e eeuw. In die periode werd een verdedigbare
tufstenen toren op een zogenaamde motte opgetrokken. Een motte is een kunstmatige
heuvel, omringd door een gracht ter verdediging. Rond 1350 werd hieromheen een bakstenen
verdedigingsmuur van 54 meter doorsnede aangelegd. Deze werd echter tijdens de “Tachtigjarige
oorlog” verwoest. Na 1540 werd de muur, nu voorzien van banden van mergelsteen herbouwd.
De uitspringende halfronde torens en het poortgebouw werden in de tweede helft van
de 16e eeuw gebouwd. De woonvertrekken stammen van nog later. In 1794 maakten de
Franse bezettingstroepen door brandstichting een einde aan de luister van kasteel
Batenburg. Het werd nooit meer herbouwd.De grondlegger van het kasteel was het geslacht
Batenburg. Dit geslacht stierf in de 14e uit en het kasteel kwam door huwelijk in
het bezit van het geslacht Bronkhorst. Daarna volgden de graven Van Horne in de 17e
eeuw. Zij bewoonden nauwelijks het kasteel. Vervolgens kregen de graven van Bentheim
door vererving Batenburg in handen. Ook zij vertoonden zich nauwelijks op het kasteel,
waardoor het verwaarloosde. Tenslotte werd het in 1794 door brand verwoest. Na wereldoorlog
II werd de ruïne door de Nederlandse Staat als vijandelijk bezit geconfisqueerd.
In 1953 werd het verkocht voor een symbolisch bedrag van fl 1,00 aan de “Stichting
Geldersche Kasteelen” die in de jaren 1988-

Plattegrond ruïne Batenburg

